สภาพทั่วไปและข้อมูลพื้นฐานที่สำคัญของเทศบาลตำบลทุ่งฝน 1. สภาพทั่วไป กระทรวงมหาดไทยได้ประกาศจัดตั้งสุขาภิบาลทุ่งฝน อำเภอทุ่งฝน จังหวัดอุดรธานี ตามประกาศวันที่ 16 เมษายน 2534 และได้มีการเปลี่ยนแปลงฐานะสุขาภิบาลเป็นเทศบาล ตามพระราชบัญญัติเปลี่ยนแปลงฐานะ พ.ศ. 2542 เมื่อวันที่ 24 กุมภาพันธ์ 2542 เพื่อประโยชน์ในการบำรุงท้องถิ่นให้เจริญก้าวหน้ายิ่งขึ้นและได้ประกาศปรับขนาดเทศบาลจากเทศบาลขนาดเล็กเป็นเทศบาลขนาดกลาง เมื่อวันที่ 30 พฤษภาคม 2554 1.1 ลักษณะที่ตั้ง เทศบาลตำบลทุ่งฝน ตั้งอยู่ในเขตพื้นที่อำเภอทุ่งฝน และตั้งอยู่ทางทิศตะวันออกของจังหวัดอุดรธานี ห่างจากตัวจังหวัดอุดรธานี ประมาณ 68 กิโลเมตร มีเนื้อที่ทั้งหมดประมาณ 13 ตารางกิโลเมตร หรือประมาณ 8,125 ไร่ โดยมีหมู่บ้านที่อยู่ในอาณาเขตของเทศบาลตำบลทุ่งฝน จำนวน 8 หมู่บ้าน ประกอบด้วย หมู่ที่ 1 บ้านทุ่งฝน หมู่ที่ 8 บ้านทุ่งฝน หมู่ที่ 2 บ้านโนนสะอาด หมู่ที่ 9 บ้านโนนสะอาด หมู่ที่ 3 บ้านธาตุน้อย หมู่ที่ 11 บ้านทุ่งฝน หมู่ที่ 4 บ้านก่อสำราญ หมู่ที่ 12 บ้านทุ่งพัฒนา ทิศเหนือติดต่อกับบ้านท่าช่วง หมู่ที่ 6 เขตองค์การบริหารส่วนตำบลทุ่งฝน อำเภอทุ่งฝน จังหวัดอุดรธานี ตั้งแต่หลักเขตที่ 1ซึ่งตั้งในแนวเส้นตั้งฉากกับศูนย์กลางทางหลวงจังหวัดหมายเลข 2318 แยกจากทางหลวงหมายเลข 2096 (ทุ่งใหญ่-ทุ่งฝน) ระยะทาง 300 เมตร ตรงจุดที่ตั้งห่างจากศูนย์กลางที่ถนนไปบ้านโพธิ์ บรรจบกับทางหลวงหมายเลข 2318 แยกทางหลวงจังหวัดหมายเลข 23 ไปทางทิศตะวันตก ระยะทาง 1,400 เมตร จากหลักเขตที่ 1เป็นเส้นขนานกับศูนย์กลางทางหลวงจังหวัดหมายเลข 2318 แยกทางหลวงหมายเลข 2096 (ทุ่งใหญ่-ทุ่งฝน) ระยะทาง 300 เมตร ไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ ผ่านถนนไปบ้านโพธิ์ ถึงหลักเขตที่ 2 ซึ่งตั้งอยู่ริมห้วยโค้น ฝั่งตะวันตก จากหลักเขตที่ 2เป็นเส้นเลียบห้วยโค้น ฝั่งตะวันตกและฝั่งเหนือติดกับถนนไปบ้านท่าช่วงทางทิศตะวันออก ทิศตะวันออกติดต่อกับ เทศบาลตำบลบงใต้ ตำบลบงใต้ อำเภอสว่างแดนดิน จังหวัดสกลนคร ตั้งแต่หลักเขตที่ 3ไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ ผ่านห้วยโค้น ถึงหลักเขตที่ 4 ซึ่งตั้งอยู่บนแนวเส้นแบ่งเขตระหว่างอำเภอทุ่งฝน จังหวัดอุดรธานี กับอำเภอสว่างแดนดิน จังหวัดสกลนคร ในแนวเส้นตั้งฉากกับศูนย์กลางถนนไปบ้านเชียงตรงจุดที่อยู่ห่างจากจุดศูนย์กลางที่ถนนเข้าวัดทุ่งสว่าง บรรจบกับถนนไปบ้านเชียง ตามแนวถนนไปบ้านเชียงไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ ระยะทาง 600 เมตร จากหลักเขตที่ 4เป็นเส้นเลียบแนวเส้นแบ่งเขตระหว่างอำเภอทุ่งฝน จังหวัดอุดรธานี กับอำเภอสว่างแดนดิน จังหวัดสกลนคร บรรจบกับแนวเส้นแบ่งเขตระหว่างอำเภอทุ่งฝนกับอำเภอหนองหาน จังหวัดอุดรธานี ทิศใต้ติดต่อกับ องค์การบริหารส่วนตำบลบ้านเชียง ตำบลบ้านเชียง อำเภอหนองหาน จังหวัดอุดรธานี จากหลักเขตที่ 5 เป็นเส้นเลียบแนวเส้นแบ่งเขตระหว่างอำเภอทุ่งฝนกับอำเภอหนองหาน จังหวัดอุดรธานี ถึงหลักเขตที่ 6 ซึ่งตั้งอยู่ริมถนนไปบ้านเชียงทางทิศตะวันออก ทิศตะวันตกติดต่อกับ องค์การบริหารส่วนตำบลทุ่งใหญ่ ตำบลทุ่งใหญ่ อำเภอทุ่งฝน จังหวัดอุดรธานี จากหลักเขตที่ 6เป็นเส้นตรงไปทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือ ผ่านถนนไปบ้านเชียง ถึงหลักเขตที่ 7 ซึ่งตั้งอยู่ริมถนนไปบ้านโพนสูง ฟากใต้ ตรงจุดที่อยู่ห่างจากศูนย์กลางถนนไปที่ว่าการอำเภอทุ่งฝนบรรจบกับถนนไปบ้านโพนสูง ตามแนวถนนไปบ้านโพนสูงทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือระยะทาง 300 เมตร จากหลักเขตที่ 7เป็นเส้นตรงไปทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือ ผ่านถนนไปบ้านโพนสูงถึงหลักเขตที่ 8 ซึ่งตั้งอยู่ริมห้วยโค้นฝั่งตะวันออก ตรงจุดที่อยู่ในแนวเส้นขนานกับศูนย์กลางทางหลวงหมายเลข 2318 แยกทางหลวงหมายเลข 2096 (ทุ่งใหญ่-ทุ่งฝน) ระยะทาง 300 เมตร จากหลักเขตที่ 8เป็นเส้นขนานกับศูนย์กลางทางหลวงหมายเลข 2318 แยกทางหลวงหมายเลข 2096 (ทุ่งใหญ่ -ทุ่งฝน) ระยะทาง 300 เมตร ไปทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือผ่านห้วยโค้น ถึง หลักเขตที่ 9 ซึ่งตั้งอยู่ในแนวเส้นตั้งฉากกับทางหลวงจังหวัดหมายเลข 2096 (ทุ่งใหญ่ -ทุ่งฝน) ตรงจุดที่อยู่ห่างจากศูนย์กลางบ้านโพธิ์ บรรจบกับทางหลวงหมายเลข 2096 (ทุ่งใหญ่-ทุ่งฝน) ตามแนวทางหลวงจังหวัดหมายเลข 2318 แยกทางหลวงหมายเลข 2096 (ทุ่งใหญ่-ทุ่งฝน) ไปทางทิศตะวันตก ระยะทาง 1,400 เมตร จากหลักเขตที่ 9เป็นเส้นตรงไปทางทิศเหนือ ผ่านทางหลวงจังหวัดหมายเลข 2318 แยก ทางหลวง 2096 (ทุ่งใหญ่-ทุ่งฝน) บรรจบกับหลักเขตที่ 1 1.2 ลักษณะภูมิประเทศ / ภูมิอากาศ เทศบาลตำบลทุ่งฝนมีลักษณะภูมิประเทศเป็นที่ราบสูงเล็กน้อย สภาพพื้นดินส่วนใหญ่เป็นดินปนทรายไม่อุ้มน้ำ ใช้ประกอบการกสิกรรมและเกษตรกรรมไม่ได้ผลดีเท่าที่ควร ลักษณะภูมิประเทศเป็นแบบมรสุม มี 3 ฤดู คือ - ฤดูร้อน เริ่มตั้งแต่เดือน มีนาคม – พฤษภาคม - ฤดูฝน เริ่มตั้งแต่เดือน มิถุนายน -ตุลาคม - ฤดูหนาว เริ่มตั้งแต่เดือน พฤศจิกายน -กุมภาพันธ์ 2. ด้านโครงสร้างพื้นฐาน 2.1 การคมนาคม โครงการระบบคมนาคมและขนส่ง ได้กำหนดให้ถนนต่างๆ มีเขตทางกว้างเพียงพอที่จะทำการวางท่อระบายน้ำได้ ดังนั้น ในการพัฒนาระบบถนนในชุมชน สิ่งที่ควรทำควบคู่กันไปก็คือ การจัดให้มีแนวท่อระบายน้ำตลอดสองฝั่งถนน ซึ่งในรายละเอียดของพื้นที่ เช่น ระดับความลาดเอียงของถนนทิศทางการไหลของน้ำ ขนาดของท่อระบายน้ำ ทางเทศบาลตำบลทุ่งฝนสามารถขอความร่วมมือจากสำนักงานโยธาธิการจังหวัดในการออกแบบ โดยใช้เขตทางของถนนสายต่างๆ ภายในเขตเทศบาลได้ ข้อมูลถนนในเขตเทศบาล มีดังนี้.- - ถนนลาดยาง จำนวน 5 สาย กว้าง 5-8 เมตร :ยาวรวม 2,055 เมตร - ถนน คสล.จำนวน 64 สาย กว้าง 5-8 เมตร : ยาวรวม 24,096 เมตร - ถนนลูกรัง จำนวน 23 สาย กว้าง 3-5 เมตร :ยาวรวม 8,810 เมตร 2.2 แหล่งน้ำ 1. ลำน้ำ ,ลำห้วย 4 สาย ได้แก่ - ห้วยวังหมื่น - ห้วยโค้น - ห้วยลึก - ห้วยบ่อ 2. บึง ,หนอง และอื่น ๆ ได้แก่ - หนองแล้ง 3. แหล่งน้ำดิบ / น้ำใช้ประเภทอื่นๆ ได้แก่ - บ่อน้ำบาดาลเอกชน จำนวน 484 บ่อ - ถังไฟเบอร์จำนวน 110 ถัง - บ่อน้ำตื้นเอกชนจำนวน 94 บ่อ ที่มา : งานสถาปัตยกรรมและผังเมือง กองช่าง เทศบาลตำบลทุ่งฝน 2.3 การประปา การประปาในเขตเทศบาลตำบลทุ่งฝน อยู่ในความรับผิดชอบของการประปาส่วนภูมิภาค หน่วยบริการทุ่งฝน สำนักงานประปาบ้านดุง เขต 7 โดยใช้แหล่งน้ำดิบที่ใช้ผลิตน้ำประปาและแหล่งน้ำดิบสำรองจากบ่อบาดาล ปริมาณน้ำที่ผลิตได้ จำนวน 300 ลบ.ม. / วัน ซึ่งการให้บริการแก่ประชาชนยังไม่ทั่วถึงและไม่เพียงพอ การประปาระดับอำเภอ / ตำบล / หมู่บ้าน มีดังนี้.- - การประปาส่วนภูมิภาค จำนวน 1 แห่ง - การประปาหมู่บ้าน จำนวน 5 แห่ง 2.4 ไฟฟ้า เทศบาลตำบลทุ่งฝน มีหน่วยบริการผู้ใช้ไฟฟ้า สังกัดการไฟฟ้าส่วนภูมิภาคจังหวัด 1 แห่ง ได้แก่ หน่วยบริการผู้ใช้ไฟฟ้าอำเภอทุ่งฝน ที่ผ่านมาเทศบาลทุ่งฝนได้ทำการขยายเขตระบบจำหน่ายไฟฟ้าและขยายเขตไฟฟ้าสาธารณะเป็นประจำทุกปี ทำให้ปัจจุบันนี้มีจำนวนครัวเรือนที่ใช้ไฟฟ้าจำนวน 1,983ครัวเรือน และพื้นที่ที่ได้รับบริการไฟฟ้า คิดเป็นร้อยละ 100 และมีไฟฟ้าสาธารณะจำนวน 1,311 จุด ครอบคลุมถนน 32 สาย 2.5 ด้านการสื่อสารและโทรคมนาคม ในเขตเทศบาลมีการให้บริการโทรคมนาคม ดังนี้.- - ที่ทำการไปรษณีย์โทรเลข จำนวน 1 แห่ง - จำนวนโทรศัพท์ส่วนบุคคลในพื้นที่ จำนวน 372 เลขหมาย - จำนวนโทรศัพท์สาธารณะในเขตพื้นที่ จำนวน 16 เลขหมาย - จำนวนชุมสายโทรศัพท์ในเขตพื้นที่และจำนวนเลขหมายที่สามารถให้บริการได้สูงสุดจำนวน 416 เลขหมาย - ระบบเสียงตามสาย / หอกระจายข่าวในพื้นที่ให้บริการได้ครอบคลุมร้อยละ100 ของพื้นที่เขตบริการ - หน่วยงานที่มีเครือข่ายวิทยุสื่อสารในพื้นที่ จำนวน 5 หน่วยงาน - เสารับสัญญาณโทรศัพท์เลื่อนที่เอกชน จำนวน 4 เสา 2.6 การจราจร เทศบาลตำบลทุ่งฝน ได้สนับสนุนงบประมาณเพื่อใช้ในการจัดการจราจรให้แก่ สถานีตำรวจภูธรอำเภอทุ่งฝน เป็นประจำทุกปี เช่น ป้ายจราจร , การจัดอบรมเสริมสร้างความรู้เรื่องการจราจร และดำเนินการติดตั้งไฟส่องสว่างไว้ในจุดที่มีการจราจรพลุกพล่านหลายแห่ง 2.7 การใช้ที่ดิน เทศบาลตำบลทุ่งฝน มีพื้นที่การเกษตรทั้งสิ้น 5,150 ไร่ ครอบครัวเกษตรกรจำนวน 1,533 ครัวเรือน พื้นที่ประมาณร้อยละ 60 เป็นป่าสาธารณประโยชน์ มีสภาพเสื่อมโทรม เนื่องจากถูกราษฎรบุกรุกทำการเกษตร สภาพดินเป็นดินปนทราย ใช้พื้นที่ส่วนใหญ่ในการทำนาในฤดูฝน หลังจากเสร็จสิ้นจากการทำนา ที่ดินจะว่างและมีการใช้พื้นที่เพียงส่วนน้อยเฉพาะที่ที่มีแหล่งน้ำธรรมชาติในการปลูกฝักสวนครัวบริโภคในครัวเรือน 3. ด้านเศรษฐกิจ 3.1 โครงสร้างทางเศรษฐกิจ/รายได้ประชากร ประชาชนส่วนใหญ่ประกอบอาชีพด้านเกษตรกรรม โดยทำนาเป็นอาชีพหลัก มีเพียงบางส่วนประกอบอาชีพค้าขาย อุตสาหกรรมในครัวเรือน และทำงานที่ต่างประเทศ เช่น ประเทศไต้หวัน ประเทศอิสราเอล เป็นต้น แรงงานในท้องถิ่นส่วนใหญ่ หลังจากฤดูเก็บเกี่ยวจะเข้าไปขายแรงงานที่กรุงเทพมหานคร รายได้ประชากรโดยเฉลี่ยประมาณ 53,000 บาท ต่อคนต่อปี 3.2 การเกษตรกรรม ประชาชนในเขตเทศบาลตำบลทุ่งฝน ส่วนใหญ่ประกอบอาชีพ ทำนา เลี้ยงสัตว์ ค้าขายและ รับจ้าง ผลผลิตที่สำคัญ ได้แก่ ข้าว ในเขตเทศบาลมีพื้นที่การเกษตร ทั้งสิ้น 5,150 ไร่ และมีครอบครัวที่ทำการเกษตรจำนวน 1,533 ครอบครัว 3.3 การพาณิชยกรรมและบริการ 1. สถานประกอบการด้านพาณิชยกรรม แยกรายละเอียดได้ดังนี้ - สถานบริการน้ำมันเชื้อเพลิงขนาดใหญ่ จำนวน 4แห่ง - บริการปั๊มหลอด จำนวน 13แห่ง - ร้านค้าทั่วไป จำนวน 49 แห่ง - ตลาดสด จำนวน 1 แห่ง 2. สถานประกอบการเทศพาณิชย์ - ไม่มี - 3. สถานประกอบการด้านบริการ - ธนาคาร (ธ.ก.ส.) จำนวน 1 แห่ง - สถานที่จำหน่ายอาหารตาม พ.ร.บ.สาธารณสุข จำนวน 39 แห่ง - ร้านซ่อมรถทั่วไป / ร้านอิเล็กทรอนิกส์ จำนวน 12 แห่ง - ร้านถ่ายเอกสาร จำนวน 4 แห่ง - ร้านเสริมสวย / ตัดแต่งผม จำนวน 15 แห่ง - ร้านตัดเย็บเสื้อผ้า จำนวน 3 แห่ง ที่มา :งานจัดเก็บและพัฒนารายได้ กองคลัง เทศบาลตำบลทุ่งฝน 3.4 การอุตสาหกรรม มีโรงงานอุตสาหกรรมที่ได้รับอนุญาตดำเนินการและประกอบการ คือ โรงงานทำอิฐบล็อกจำนวน 2 แห่ง มีโรงสีข้าวขนาดเล็กภายในชุมชนเขตเทศบาล จำนวน 10 แห่ง และโรงงานทำขนมจีนจำนวน 1 แห่ง โดยทั้งโรงสีข้าวและโรงงานทำขนมจีนล้วนเป็นอุตสาหกรรมในครัวเรือน 3.5 การท่องเที่ยว เทศบาลตำบลทุ่งฝน มีแหล่งน้ำขนาดใหญ่ คือ สวนสาธารณะหนองแล้ง ที่สามารถจะพัฒนาให้เป็นแหล่งท่องเที่ยวภายในเขตเทศบาลได้ และมีพระพุทธรูปโบราณที่จะสามารถพัฒนาให้เป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงประวัติศาสตร์ได้ 3.6 การปศุสัตว์ ส่วนใหญ่ลักษณะการประกอบการปศุสัตว์ในท้องถิ่นจะเป็นการเลี้ยงแบบยังชีพ เช่น เป็ด , ไก่ , สุกร เป็นต้น ส่วนพวกสัตว์ใหญ่ เช่น วัว , กระบือ นั้น จะเลี้ยงไว้ใช้ในการประกอบอาชีพทางการเกษตร จึงทำให้การประกอบกิจการปศุสัตว์ในเขตเทศบาลนั้น เป็นการเลี้ยงแบบยังชีพมากกว่าการเลี้ยงเพื่อจำหน่าย 4. ด้านสังคม 4.1 เขตการปกครองและจำนวนประชากร เทศบาลตำบลทุ่งฝน มีพื้นที่รับผิดชอบประมาณ 13 ตารางกิโลเมตร หรือประมาณ 8,125 ไร่ประกอบด้วย 8 หมู่บ้าน รายละเอียดดังนี้